Sebzelerde Çökerten hastalığı (Pythium spp.)

Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

Pythium Tohum Çürüklüğü-Çökerten-Kök Çürüklüğü-Yumuşak Çürüklük

Hastalığın Genel Özellikleri

            Fideliklerde görülen ve genel olarak “Çökerten” olarak adlandırılan hastalık dünyanın tüm ülkelerinde yaygındır. Hastalığın esas zararı tohuma ve çıkış öncesi veya çıkış sonrası olmak üzere fideye yöneliktir. Toprak nemi, sıcaklık ve diğer faktörler hastalık şiddetini ve verim kayıplarını etkileyebilir. Çökerten etmenleri yaşlı bitkileri ender olarak öldürebilir, ancak kök ve gövde lezyonlarına, kök çürüklüklerine yol açarak onların gelişmelerini geciktirebilir, verimlerinin önemli miktarda azalmasına yol açabilirler.

Hastalık Belirtileri

            Çökerten etmenlerinin neden olduğu hastalık belirtileri bitkinin yaşına ve gelişme dönemine göre değişir. Duyarlı bitkilerin tohumları bulaşık toprağa ekildiklerinde çimlenirler, yumuşarlar, kahverengileşip büzülürler ve sonunda çürürler. Topraktaki tohumların hastalandığı ancak yer yer çıkış olmasıyla anlaşılır. Zayıf çıkışın nedeni çıkış öncesi çökertendir. Gelişmekte olan genç bitkilerin taze dokuları da bu etmenlerin saldırısına açıktır. Hasta doku hızla genişler ve enfeksiyonunun başlamasından kısa bir süre sonra bitki ölür. Her iki durumda da bitki toprak yüzeyine çıkmayı başaramadığı için bu belirti tipine Çıkış Öncesi Çökerten denir.

            Toprak yüzeyine çıkan fidelerin genellikle kökleri ve bazen toprak çizgisinin hemen altındaki veya üstündeki sap kısımları hastalığa yakalanır. Bu bitkilerin taze dokuları etmen tarafından istila edilir ve bu kısımlar suda haşlanmış görünümü alırlar. Fide sapının hasta kısmı yukarı kısımlara göre daha incedir ve yumuşaktır. Bu nedenle üst kısmı taşıyamaz, fide toprak yüzüne devrilir. Fungus yere devrilmiş fide üzerinde de gelişmeye devam eder ve fide kısa sürede suyunu kaybederek ölür. Bu belirti tablosuna Çıkış Sonrası Çökerten denir.

Etmen: Pythium spp. ( )

Bunun yanısıra; Phytophthora, Rhizoctonia ve Fusarium türleri de çökertenin her iki tipine benzeyen belirtilerin ortaya çıkmasına yol açabilirler.

Taksonomik Özellikleri

Alem   : Chromista

Şube    : Oomycota

Sınıf    : Oomycetes

Takım  : Pythiales

Familya: Pythiaceae

Genus  : Pythium  spp.

            Pythium spp. beyaz, ince, çok dallanan ve hızla büyüyen miselyum oluşturur. Miselyum üzerinde terminal veya interkalar, küresel, ipliksi veya daha değişik biçimlerde sporangium meydana gelir. Sporangia ya direkt olarak çimlenip birkaç çim borusu oluşturur ya da önce kısa bir hif, onun ucunda ise bir kese (vesikül) oluşturur. Enfeksiyonu, sporangium içindeki zoosporlar çimlenerek gerçekleştirir.

            Dokuda bir süre gelişip tipik hastalık belirtileri oluşturan miselyum, zamanı gelince kısa hiflerin ucunda küresel oogoniumu (dişi gamet) ve topuz biçiminde antheridiumu (erkek gamet) oluşturur. Oogonium ile temas eden antheridium bir döllenme tüpü oluşturur ve bu tüp yardımıyla gametler birleşerek zigotu oluştururlar. Zigot kalın bir hücre çeperi ile çevrelenir ve Oosporu oluşturur. Oospor düşük ve yüksek sıcaklıklara, diğer kötü koşullara dayanıklıdır ve böylelikle fungusun yazı veya kışı geçirmesini sağlarlar. Bundan ötürü istirahat sporu adını da alır.

Çökertende hastalık şiddeti ve verim kayıpları aşağıdaki durumlarda artar

  • Toprak uzun süre su tutma kapasitesinin en az %50’si oranında nemli kalırsa
  • Sıcaklık konukçunun gelişimi için uygun değilse
  • Toprakta aşırı azot bulunursa
  • Tarlaya arka arkaya aynı kültür bitkisi ekilirse

Mücadele

Kültürel Önlemler

  • Toprakta iyi bir drenaj yapılarak fazla su tutması önlemeli, fidelikler su tutmayan, bol güneş alan, kuzeye kapalı yerlere kurulmalıdır.
  • Fazla sulamadan kaçınılmalıdır.
  • Bitkiler arasında iyi bir havalanma sağlanmalıdır.
  • Ekim normuna dikkat edilmeli sık ekimden kaçınılmalıdır.
  • Hastalık görülen fide toprağı ertesi yıl temiz toprak ile değiştirilmelidir.
  • Hastalıklı fideler hemen ayıklanmalıdır.
  • Aşırı azot gübrelemesinden kaçınılmalıdır.
  • Ekim tarihi iyi ayarlanmalı,
  • Dayanıklı çeşitler kullanılmalı,
  • Fidelik toprağı ile camekan arasında yeterli yükseklik bırakılmalı,
  • Fidelikler uygun hava koşullarında açılıp, sık sık havalandırılmalıdır.

Kimyasal Savaşım

  1. Toprak İlaçlaması: Çeşitli kimyasallar kullanılarak toprak dezenfeksiyonu yapılabilir.
  2. Fide İlaçlamaları: Fideler toprak yüzüne çıktıktan sonra ilaçlamalar devam edilir. Fideliklerin ilaçlaması genelde hastalık duruncaya kadar devam edilir. Her ilaçlamadan sonra temiz su ile sulama yapılması önerilir. İlaçlar şaşırtma sırasında can suyu şeklinde de verilebilir.
  3. Tohum, yumru, soğan ilaçlamaları: Üretim materyalinin tohum koruyucu etkili maddeye sahip ilaçlardan biriyle ilaçlanması önerilir. Genelde kullanılan doz 200g/100 kg tohum şeklindedir.

*** Kimyasal mücadele için etkili madde ismini burada vermiyorum ihtiyacınız doğrultusunda mail ya da makale altındaki yorum yoluyla öğrenebilirsiniz.

Biyolojik Savaşım

            Tohumun antagonistik fungusların konidiumları ile bulaştırıldıktan sonra ekimi son yıllarda başvurulan bir yöntemdir. Burada kullanılan funguslar; Trichoderma spp., Gliocladium spp, ve Penicillium oxalicus’dur.

 

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.

Yazılarımızdan haberdar olmak için
Abone olmak istermisin ?

Kaliteli yazılarımız ve fotoğraflarımızdan ilk sizin haberiniz olsun !

Bitki koruma ailesine katıldığınız için teşekkür ederiz.

Bir şeyler yanlış gitti sanırım 🙁

Showing 16 comments
  • Anonim
    Cevapla

    Önce kavun sonrada salatalık ve acurlara sıçradı ne yapabilirim ilaçlı mücadele olarak

    • Anonim
      Cevapla

      Merhaba, koruyucu ilaçlama uygulamanız lazım %80 lik mancozeb etkili madde işinizi görür.
      Daha detaylı bilgi almak isterseniz entofito@entofito.com mail adresine iletişime geçebilirsiniz ya da forum sayfamıza bitkilerinizin fotoğraflarını yükleyip sorunuzu paylaşıp bir çok fikir alabilirsiniz.
      İyi günler dileriz.

  • Anonim
    Cevapla

    Hercai fide dikimi gerceklestirmekteyiz oluşabilecek hastalıklara karşı bir önlem için ne yapabiliriz yardiminiz için şimdiden teşekkürler.

    • Murat Kahraman
      Cevapla

      Merhabalar, Hercai (Viola tricolor) süs bitkinin bilinen 9 hastalığı vardır. Siz bu konuya istinaden sordunuz sanırım, sizi ilgilendiren 2 hastalık vardır ki bunlarda çökerten hastalık olarak bilinir, Pythium spp. ve Rhizoctonia solani hastalıklarıdır. Normalde Hercai bitkisine ruhsatlı bir ilaç bulunmamaktadır ama size iki karışımlı bir etken madde söyleyim Propamocarb ve Fosetyl iki etkili madde karıştırılıp metrekareye ortalama 4 mililitre olarak uygulayın eğer bu karışım bitkilerinize fitotoksite (yakma,zarar vb.) vermiyorsa bu hastalıklardan rahatlıkla kurtulursunuz. Eğer zarar verirse sistemik bakır ile daldırma yöntemi uygulayın derim. Daha detaylı yardım ve teknik destek isterseniz bana haber edin sizinle ilgilenmesi için danışman arkadaşı görevlendiririz. Saygılarımla.

  • Anonim
    Cevapla

    İlginiz için çok teşekkür ederim dediklerimizi uygulayacagim sağolun .

  • Anonim
    Cevapla

    İyi günler , hercai menekselerim çok kötü oldular cokerten hastalığına karşı ilaclamayi hangi aralıklarla yapmak gerekiyor ve yapraktan gubreleme hangi siklikla yapılırsa optimum gelişim gösterir genel bir bilgi verirseniz çok memnun olurum şimdiden teşekkürler.

    • Murat Kahraman
      Cevapla

      İlaçlamayı 10 günde bir tekrarlamanız gerekiyor. Özellikle şaşırtma dönemine kadar olan durumlarda kritik dönemdir. Şaşırtmadan sonra ki dönemlerde 10 günde bir tekrar edilir hastalığa karşı belirti kalmadığı takdir de 30 günde birde koruyucu olarak ilaçlama yapılır.

      Optimum gelişme için sıcaklık – nem ve su faktörleri çok önemlidir. Bu değerleri sağladığınızdan eminseniz. Yaprak gübrelemeyi 15 günde bir uygulamanız gerekmektedir.

      Saygılarımla.

  • Durmuş ali
    Cevapla

    Biber ifadelerinde çökme var ne yapmamız gerekir

    • Murat Kahraman
      Cevapla

      Durmuş Bey, vermiş olduğunuz e-posta adresinden sizinle iletişime geçilmiştir. Arkadaşlar size yardımcı olacaktır.

      Saygılarımla

  • Eşref tekin
    Cevapla

    Benimde biberinden hastalık görüldü ne yapmam gerekiyor

    • Murat Kahraman
      Cevapla

      Merhabalar, vermiş olduğunuz mail adresine iletişim kurulmuştur.

      Saygılarımla

  • Hüseyin kiroglan
    Cevapla

    Biberde çökerten var ne ilaç önerirsiniz kolay gelsin

  • Acemi
    Cevapla

    Merhaba, balkondaki domatesimiz meyve vermeye başladı ancak dün aniden tüm yaprakları buruştu ve cansızlaştı. Üzerinde leke, yapraklarda sararma yok. Kök kısmının rengi biraz daha koyu ama yumuşama vs yok. Ne olduğunu anlayamadık, önerileriniz varsa çok sevinirim. Teşekkürler.

    • Murat Kahraman
      Cevapla

      Merhabalar, vermiş olduğunuz mail adresiniz ile arkadaşlar size yardımcı olacaklardır.
      Saygılarımla.

  • Şebnem Atay Gürler
    Cevapla

    Merhabalar. Çökerten hastalığı ile kimyasal kullanmadan nasıl mücadele edebiliriz?

  • Gokhan
    Cevapla

    Domateslerimde görüldü bu hastalık. Hanhi ilacı almam lazım acaba?

Yorumlarınız & Sorularınız

Bize ulaşın

Tavsiyeleriniz, hatalarımız, beğenileriniz, şikayetleriniz, teşekkürleriniz, sorularınız kısacası her şey için biz burdayız...

Aramak istediğiniz kelimeyi yazıp "enter" tuşuna basın

Yazılarımızdan haberdar olmak için
Abone olmak istermisin ?

Kaliteli yazılarımız ve fotoğraflarımızdan ilk sizin haberiniz olsun !

Bitki koruma ailesine katıldığınız için teşekkür ederiz.

Bir şeyler yanlış gitti sanırım :(